Zacheta - Narodowa Galeria Sztuki

Czego sie spodziewac

Plac Malachowskiego, sam srodek Warszawy, naprzeciwko Ogrodu Saskiego. Neorenensansowy palac z poczatku XX wieku - monumentalna fasada, napis ARTIBUS nad portalem, rzezby alegoryczne Zygmunta Otto. Pierwszy budynek w Warszawie zbudowany specjalnie po to, zeby wystawiac w nim sztuke. Nie zaadaptowany z palacyku, nie przerobiony z koszar - od poczatku galeria.

Zacheta nie ma stalej wystawy. Kazda wizyta to inna opowiesc. Wystawy zmieniaja sie co 2-3 miesiace - malarstwo, rzezba, wideo-art, instalacje, fotografia. Polscy i miedzynarodowi artysci wspolczesni. Sasnal, Althamer, Sosnowska, Kozyra, ale tez Kusama czy Picasso. Jesli szukasz Matejki i Bacciarellego - idz do Muzeum Narodowego. Zacheta to miejsce, gdzie sztuka jest zywym organizmem, nie archiwum.

Budynek sam w sobie wart wizyty. Przestronne, dobrze oswietlone sale zaprojektowane z mysla o eksponowaniu sztuki - Stefan Szyller (ten sam architekt co Politechnika Warszawska) wiedzial, co robi. Glowna sala nosi imie Jana Matejki. Zacheta od 1993 roku odpowiada tez za Polski Pawilon na Biennale w Wenecji (i architektonicznym, i artystycznym) - co czyni ja jednym z najwazniejszych lacznikow polskiej sztuki ze swiatem.

Osobna przestrzen - Miejsce Projektow Zachety przy ul. Galczynskiego 3, kilka minut spacerem od glownego budynku. Laboratorium artystyczne dla mlodych tworcow i eksperymentalnych projektow. Wstep wolny.

Wskazowki

• Darmowe czwartki - wstep bezplatny dla wszystkich. Popularne, wiec moze byc tloczno.
• Bilety: 30 zl normalny, 20 zl ulgowy, 5 zl studenci do 26 lat, 2 zl mlodziez 7-18, bilet rodzinny 40 zl (4 osoby, maks 2 doroslych). Dzieci do 7 lat za darmo.
• Godziny: wtorek-niedziela 12:00-20:00, ostatnie wejscie 19:30. Poniedzialek nieczynne.
• Ile czasu: 60-90 minut na jedna wystawe. Jesli sa dwie rownolegle - planuj 2 godziny.
• Ksiegarnia artystyczna na miejscu - solidna oferta albumow i katalogow.
• Sprawdz program przed wizyta na zacheta.art.pl - bez stalej kolekcji nie wiesz, co akurat wisi. Moze trafisz na cos, co zmieni ci sposob myslenia o sztuce. Albo na cos, co cie wkurzy. Obie opcje sa wlasciwe.

Jak dojechac

Autobus: Przystanek Zacheta lub pl. Malachowskiego - bezposrednio przy galerii. Linie 106, 107, 111, 116, 128, 178, 180, 503, 518.

Tramwaj: Przystanek Krolewska - ok. 7 minut spacerem. Linie 4, 15, 16, 18.

Metro: Swietokrzyska (M1/M2) - ok. 10 minut spacerem. Nowy Swiat-Uniwersytet (M2) - rowniez ok. 10 minut.

Samochodem: Centrum Warszawy - strefa platnego parkowania. Miejsca na ulicach wokol placu Malachowskiego, ale trudne do znalezienia w godzinach szczytu.

Historia

Wszystko zaczelo sie 13 grudnia 1860 roku, gdy malarze z Wojciechem Gersonem na czele zalozyli Towarzystwo Zachety Sztuk Pieknych - pierwsza w zaborze rosyjskim instytucje poswiecona wystawianiu polskiej sztuki. Ruszyli z 234 czlonkami, po roku mieli juz 1464.

Przez dekady Towarzystwo dzialalo w wynajmowanych lokalach. W 1894 ogloszono konkurs na gmach wlasny. Wygral Stefan Szyller. Dzialke podarowala filantropka Ludwika Gorecka. Budowa ruszyla w 1898, front otwarto 15 grudnia 1900, skrzydlo poludniowe ukonczono w 1903.

16 grudnia 1922 roku w Zachecie wydarzylo sie cos, co na zawsze wpisalo te galerie w historie Polski. Prezydent Gabriel Narutowicz - piaty dzien po zaprzysienzeniu - przyszedl na otwarcie wystawy. Eligiusz Niewiadomski, malarz i krytyk sztuki, strzelil do niego smiertelnie. Pierwsza udana proba zamachu na glowe panstwa polskiego, w galerii sztuki, wsrod obrazow. Sala nosi dzis imie Narutowicza.

Podczas okupacji galerie przemianowano na Haus der Deutschen Kultur. Po wojnie odbudowa, w latach 1982-1993 gruntowna renowacja. W 1994 - Zacheta Panstwowa Galeria Sztuki. Od 2003 - obecna nazwa: Zacheta - Narodowa Galeria Sztuki.

W 1966 roku Zacheta uruchomila Miedzynarodowe Biennale Plakatu - pierwsze takie wydarzenie na swiecie, ktore dzialalo tu do 1994 (potem przeniesione do Muzeum Plakatu w Wilanowie). Od 1993 odpowiada za Polski Pawilon na Biennale w Wenecji - w 2008 “Hotel Polonia” zdobyl Zlotego Lwa na Biennale Architektury.

Muzea w poblizu

Sztuka i historia w zasiegu spaceru: Muzeum Etnograficzne (ul. Kredytowa 1, bezposredni sasiad - kultury ludowe i tradycje), Muzeum Narodowe (al. Jerozolimskie 3, 15 minut spacerem - jesli chcesz klasyki od sredniowiecza po wspolczesnosc), Muzeum Sztuki Nowoczesnej (pl. Defilad - nowy gmach, sztuka od XX wieku).