Dział Starej Książki Medycznej Głównej Biblioteki Lekarskiej

Czego się spodziewać

Czerwony ceglany budynek przy Jazdów 1A - ocalały pawilon chirurgiczny Szpitala Ujazdowskiego z lat 1894-1896. Z oryginalnego kompleksu 58 budynków przetrwało tylko pięć - resztę wyburzono w latach 70. pod Trasę Łazienkowską. Tu mieści się Dział Starej Książki Medycznej Głównej Biblioteki Lekarskiej im. Stanisława Konopki, a w nim ponad 65 000 eksponatów, które w 2011 roku Minister Zdrowia oficjalnie uznał za godne wyodrębnienia w osobne Narodowe Muzeum Nauk Medycznych. Muzeum nigdy nie powstało, ale kolekcja jest.

Nie są to tylko książki. W zbiorach leżą oryginalne prace Kopernika, biurko Marii Skłodowskiej-Curie, ręcznie malowane zielniki, XVII-wieczne atlasy anatomiczne, dagerotypy, obrazy Witkacego, listy Sienkiewicza i Kraszewskiego, dokumenty generała Hallera, kompletne archiwum Warszawsko-Białostockiej Izby Lekarskiej z unikalnymi aktami personalnymi lekarzy. Osobna ekspozycja stała opowiada historię Szpitala Maltańskiego w Warszawie.

GBL założył prof. Stanisław Konopka w 1945 roku. Osobiście zbierał rozproszone wojną kolekcje medyczne z Głuchołaz, Szczecina, Legnicy i Połczyna. Efekt: największa kolekcja historii medycyny w Polsce, wymieniana w przewodniku Doroty Folgi-Januszewskiej „Muzea Warszawy”.

Wskazówki

• Dostęp do zbiorów wymaga zgody Dyrektora GBL. Trzeba podać dane, miejsce pracy i cel wizyty. To archiwum naukowe, nie muzeum otwartych drzwi.
• Noc Muzeów (maj) - jedyna okazja w roku na zwiedzanie bez formalności. W 2026 r. GBL przygotowuje „gabinet osobliwości” z albumami anatomicznymi z 1901-1904 i starodrukiem „Miscellanea Curiosa” z 1671.
• Czytelnia: pn-pt 9:00-15:00. Przyjście najpóźniej pół godziny przed zamknięciem.
• Kontakt: (22) 622 50 05, 573 955 930, sk-med@gbl.waw.pl.
• Centralny Katalog Dawnej Książki Medycznej dostępny online: ckdkm.gbl.waw.pl.
• Dostępność: dział mieści się w ocalałym pawilonie chirurgicznym dawnego Szpitala Ujazdowskiego z lat 1894-1896, a operator nie potwierdził dojścia bez schodów - dlatego wózek inwalidzki, wózek dziecięcy i winda są oznaczone jako niedostępne.

Jak dojechać

Autobus: Przystanek Rozbrat (linie 108, 118, 162, 166, 411) - 5 minut spacerem.

Pieszo od Łazienek: 10 minut od wejścia do parku Łazienkowskiego od strony ul. Agrykoli.

Tramwaj: Al. Ujazdowskie / Plac Trzech Krzyży (tramwaje 4, 15, 18, 35, 36) - 10 minut pieszo.

W sąsiedztwie

Łazienki Królewskie (ul. Agrykola 1, 600 m) - Pałac na Wyspie, Pomarańczarnia, Stara Oranżeria. Muzeum Łowiectwa i Jeździectwa (ul. Szwoleżerów 9, 300 m) - w zabytkowym budynku Szkółki Podchorążych Kawalerii.