Wieloznaczna. Fenomeny Warszawy: wystawa w Muzeum Warszawy

„Wieloznaczna. Fenomeny Warszawy” to wystawa Muzeum Warszawy, która pokazuje miasto w sześciu wielowarstwowych obrazach. Powstała w procesie partycypacyjnym: zespół muzeum przygotował ją razem z ekspertami i swoją publicznością. Trwa w terminie 29 października 2026 - 25 kwietnia 2027.

Muzeum Warszawy o wystawie:

Warszawę można postrzegać przez pryzmat różnych doświadczeń. Dla jednych ważne będą historia i miejsca, dla innych - ludzie i ich codzienne praktyki. Wieloznaczna. Fenomeny Warszawy to próba przyjrzenia się miastu z kilku odmiennych perspektyw i zaproszenie do włączenia się w rozmowy o tym, co wyróżnia je dzisiaj. Wystawa będzie prezentowana od 29 października 2026 do 25 kwietnia 2027 roku w Muzeum Warszawy przy Rynku Starego Miasta 32 w Warszawie.

Czego się spodziewać

To wystawa o mieście oglądanym z kilku perspektyw naraz. Muzeum dzieli ją na sześć obszarów tematycznych: „Tożsamość”, „Forum pamięci”, „Różnorodność”, „Prestiż”, „Spoiwa” i „Więcej niż miasto”. Ekspozycja zajmuje sześć sal.

W części „Forum pamięci” punktem wyjścia jest plac Piłsudskiego. Muzeum patrzy przez niego na pamięć jako przestrzeń konfliktu i negocjacji: na ceremonie, manifestacje oraz zmieniające się nazwy i pomniki.

W części „Różnorodność” kuratorzy oddają głos konkretnym mieszkańcom. Ich historie zestawiono ze zbiorami muzeum oraz z pracami artystek i artystów, a także uczestniczek i uczestników procesu tworzenia wystawy.

Nad wystawą pracowało 40 kuratorek i kuratorów: osoby związane z Muzeum Warszawy oraz mieszkanki i mieszkańcy miasta. Koncepcję wystawy przygotowała Anna Duńczyk-Szulc, koncepcję procesu partycypacji Beata Nessel-Łukasik, proces koordynowała Aleksandra Kresowska, a wystawę zaprojektowała Aneta Faner. Muzeum cytuje także współkuratorkę Aleksandrę Sołtan.

Lista artystek i artystów obejmuje ponad pięćdziesiąt nazwisk, wśród nich Pawła Althamera, Rafała Milacha, Teresę Murak, Chrisa Niedenthala i Janę Shostak. Obiekty wypożyczyły między innymi Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum II Wojny Światowej, Filmoteka Narodowa Instytut Audiowizualny, Centralne Muzeum Włókiennictwa w Łodzi oraz Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie.

Kontekst

Wystawa wyrasta z programu jubileuszowego Muzeum Warszawy na 2026 rok, który zapowiadał ją jako projekt tworzony wspólnie z mieszkańcami i uwzględniający wyniki konkursu oraz plebiscytu przeprowadzonego z „Gazetą Wyborczą”. Konkurs „Fenomen Warszawy” zorganizowały miasto stołeczne Warszawa, Muzeum Warszawy i „Gazeta Wyborcza”; uczestnicy wskazali ponad sto fenomenów miasta, a głosowanie trwało do 12 września 2025 roku.

Plac Piłsudskiego, od którego zaczyna się „Forum pamięci”, sam jest dobrym przykładem pamięci, o którą toczy się spór. Powstał jako dziedziniec pałacu Saskiego, przebudowanego w latach 1712-1727 przez Augusta II Mocnego. Później nazywał się kolejno placem Saskim, placem Piłsudskiego, krótko Adolf-Hitler-Platz, po 1946 roku placem Zwycięstwa, a po 1989 roku znów placem Piłsudskiego.

Bilet i czas

• Gdzie: w Muzeum Warszawy na Starym Mieście, w sześciu salach wystawy; muzeum nie podaje, na którym piętrze. Oprowadzania, dla których muzeum podaje miejsce spotkania, zaczynają się przy kasach wystaw czasowych. Dojazd opisuje profil muzeum.
• Kiedy: wystawa trwa w terminie 29 października 2026 - 25 kwietnia 2027.
• Bilet: wystawa ma własny bilet na wystawę czasową; jego ceny, także czwartkowa, są w ramce z informacjami praktycznymi.
• Godziny: wystawa ma własne godziny otwarcia. Muzeum podaje je osobno na stronie wizyty, jako godziny wystawy czasowej.
• Kiedy najkorzystniej: w czwartek, gdy wstęp jest najtańszy, a wystawa jest czynna najdłużej.
• Ile czasu: muzeum nie podaje czasu zwiedzania. Według szacunku redakcji na sześć sal z pracami ponad pięćdziesięciu artystek i artystów warto zarezerwować co najmniej godzinę.
• Dla kogo: dla osób, które chcą zobaczyć Warszawę oczami jej mieszkańców, a nie tylko przez historię i zabytki. Także dla rodzin z niemowlętami, dla których muzeum przygotowało osobne oprowadzanie, i dla szkół, które zaprasza na lekcje o warszawskiej różnorodności, zaangażowaniu społecznym i tożsamości miasta. Zwiedzający mogą korzystać z karty pracy.
• Kto może odpuścić: ten, kto szuka chronologicznej opowieści o dziejach Warszawy albo wystawy jednego artysty. Ta ekspozycja jest ułożona tematycznie, w sześciu obrazach miasta, i łączy prace ponad pięćdziesięciu twórców z historiami mieszkańców.
• Po angielsku: muzeum ma angielską stronę wystawy pod tytułem „Ambiguous. Phenomena of Warsaw”, a w kolofonie wymienia tłumaczenie na język angielski; nie pisze wprost, czy obejmuje ono opisy w salach. Oprowadzanie po angielsku podaje sekcja Wydarzenia towarzyszące.

Wydarzenia towarzyszące

Muzeum zapowiada w czasie wystawy niedzielne oprowadzania kuratorskie i autorskie, warsztaty oraz debaty. Poniżej terminy, które muzeum już podało.

• 8.11.2026, 16:00 - oprowadzanie z kuratorkami wszystkich sześciu sal; udział w cenie biletu na wystawę; miejsce spotkania: przy kasach wystaw czasowych, Rynek Starego Miasta 32.
• 15.11.2026, 14:00 - oprowadzanie w języku angielskim z Agnieszką Pogorzelską, kuratorką sali „Forum pamięci”; udział w cenie biletu na wystawę; miejsce spotkania: przy kasach wystaw czasowych, Rynek Starego Miasta 32.
• 15.11.2026, 16:00 - niedzielne oprowadzanie kuratorskie z Maciejem Adamem Markowskim, kuratorem sal „Tożsamość” i „Forum pamięci”; strona wydarzenia podaje cenę 20 zł normalny, 15 zł ulgowy.
• 20.11.2026, 12:00 - oprowadzanie dla rodziców bobasów, około godziny; udział w cenie biletu na wystawę; miejsce spotkania: przy kasach wystaw czasowych, Rynek Starego Miasta 32. Kolejne spotkanie muzeum zapowiada na styczeń 2027 roku.

Zobacz też

• Muzeum Warszawy - profil muzeum, w którego budynku jest wystawa: dojazd i wystawa stała.
• 90/90. Dookoła muzeum - inna wystawa czasowa w tym samym muzeum.

Profil muzeum: Muzeum Warszawy.