Zamach majowy i sanacja. Surowym okiem karykatury

Od 20 maja do 30 września 2026 Muzeum Niepodległości pokazywało w swojej głównej siedzibie, Pałacu Przebendowskich/Radziwiłłów przy al. Solidarności 62, karykatury Gustawa Rogalskiego (1887-1939) i Zdzisława Czermańskiego (1900-1970) o zamachu majowym 1926 roku i rządach sanacji, przygotowane ze zbiorów muzeum.

Satyryczne rysunki obu autorów były bezpośrednim, często bezlitosnym komentarzem do sytuacji kraju i głównych postaci ówczesnej polityki. To materiał, który pokazywał polityczne emocje epoki lepiej niż niejeden podręcznik. Kuratorem wystawy był dr Jacek Konik, który w czasie jej trwania oprowadzał po niej zwiedzających, między innymi 15 lipca 2026 (zapowiedź muzeum).

Aktualizacje

• 2026-10-01 - wystawa zakończona 30 września 2026 (źródło: wpis Muzeum Niepodległości o katalogu wystawy).

Po wystawie

Po wystawie został katalog „Zamach majowy i sanacja / surowym okiem karykatury”, wydany przez Wydawnictwo Muzeum Niepodległości (Warszawa 2026, oprawa miękka, 92 strony, ISBN 978-83-68378-45-0). Obok reprodukcji karykatur zawiera tekst kuratora o polityce i codzienności po zamachu majowym oraz szkic Małgorzaty Karoliny Piekarskiej o Rogalskim i Czermańskim, a na końcu spis prac pokazanych na wystawie. Kosztuje 75 PLN w księgarni internetowej muzeum. Kto chce tylko obejrzeć rysunki, nie musi go kupować: muzeum udostępnia cały katalog bezpłatnie jako plik PDF na stronie katalogu.

Aktualne i najbliższe wystawy Muzeum Niepodległości:

• Radek Jaworski. Zapomniane - Dolny Śląsk - od 2 października do 30 października 2026 w tym samym gmachu przy al. Solidarności 62; fotografie opuszczonych pałaców, sanatoriów i cmentarzy Dolnego Śląska, czyli najprostszy powód, by wrócić do pałacu, w którym wisiały karykatury.
• Bogusław Lustyk. Pamięć Powstania - w Galerii Brama Bielańska na Cytadeli Warszawskiej do 25 października 2026; malarstwo i instalacje o Powstaniu Warszawskim, dla tych, których interesuje, jak artysta komentuje historię.

Inne aktualne wystawy w Warszawie o polityce widzianej przez rysunek i druk:

• Kseruj i rozdawaj! Ziny i prasa niezależna w Polsce w dobie transformacji - w Muzeum Karykatury przy ul. Koziej 11 do 15 listopada 2026; niezależne druki z czasów transformacji, a samo muzeum jest w Warszawie pierwszym adresem dla polskiej karykatury.
• Jestem zwierzęciem politycznym. Jerzy Giedroyc i Kultura 1947-2000 - w Muzeum Literatury do 31 października 2026; biografia Giedroycia zaczyna się od jego publicystyki z okresu międzywojennego, czyli z tych samych lat sanacji, które rysowali Rogalski i Czermański.

Profil muzeum: Muzeum Niepodległości.